W dużym badaniu z randomizacją dodanie personalizowanej szczepionki mRNA do pembrolizumabu zmniejszyło ryzyko nawrotu lub zgonu u pacjentów po wycięciu czerniaka o 42% [1]. To pierwsze tak obszerne badanie fazy 3 testujące terapię neoantygenową szytą na miarę genomu guza konkretnego pacjenta [2].
Co pokazało INTerpath-001
Do badania włączono 1137 pacjentów po całkowitym wycięciu czerniaka w stadium IIB–IV. Losowano ich w stosunku 2:1 do grupy otrzymującej intismeran autogene (dawka 1 mg co trzy tygodnie, do dziewięciu dawek) razem z pembrolizumabem (400 mg co sześć tygodni, do dziewięciu cykli) albo do grupy placebo plus pembrolizumab [1].
Po medianie obserwacji 24,6 miesiąca ryzyko nawrotu choroby lub zgonu było niższe o 42% w grupie otrzymującej szczepionkę (HR=0,58; 95% CI 0,45–0,75; p<0,001) [1]. Dwuletni odsetek przeżycia wolnego od nawrotu wyniósł 82,2% (95% CI 79,3–84,8%) w grupie z intismeran wobec 70,0% (95% CI 65,0–74,5%) w grupie z samym pembrolizumabem [1]. Zmniejszyło się też ryzyko odległych przerzutów lub zgonu – o 38% (HR=0,62; 95% CI 0,45–0,85; p=0,002) [1].
Ciekawy jest szczegół z analizy wrażliwości: w pierwszych sześciu miesiącach skuteczność w obu grupach była zbliżona, a wyraźna różnica pojawiła się dopiero po zakończeniu cyklu szczepień – wtedy ryzyko nawrotu lub zgonu spadało aż o 58% (HR=0,42; 95% CI 0,30–0,58) [1][3][4].
Jak działa ta terapia
Intismeran (znany też jako mRNA-4157 lub V940) to indywidualizowana terapia neoantygenowa – syntetyczne mRNA kodujące do 34 neoantygenów, projektowane na podstawie próbki guza konkretnego pacjenta [1]. Innymi słowy, każda dawka jest unikalna, bo opiera się na mutacjach wykrytych w nowotworze danej osoby, a nie na jednym, uniwersalnym wzorze.
„Od początku wierzyliśmy, że technologia mRNA może uczynić możliwym opracowanie terapii przeciwnowotworowych dopasowanych do guza każdego pacjenta. Wyniki INTerpath-001 stanowią kamień milowy dla tej wizji i pokazują, co jest możliwe, gdy przewartościujemy sposób tworzenia leków” (tłum. red.) – powiedział Stéphane Bancel, dyrektor generalny Moderny, cytowany w komunikacie Merck [1].
Czego jeszcze nie wiemy
Dane dotyczące przeżycia całkowitego (OS) nie są jeszcze dojrzałe – obserwacja pacjentów trwa nadal [1][3][4]. Działania niepożądane związane z leczeniem wystąpiły u 95,8% pacjentów (723 z 755) w grupie z intismeran i u 90,0% (342 z 380) w grupie kontrolnej; ciężkie zdarzenia stopnia 3–5 odnotowano odpowiednio u 14,2% i 13,4% chorych [1].
Badanie jest w toku, a firmy prowadzą rozmowy z regulatorami – zanim terapia trafi do praktyki klinicznej, może minąć kilka lat [1][2]. Wyniki mają zostać zaprezentowane na kongresie ESMO 2026 i opublikowane w The New England Journal of Medicine.
Źródła
- [1] Merck (komunikat prasowy firmy): Merck and Moderna Will Present Results From Landmark Phase 3 INTerpath-001 Trial for Intismeran Autogene Plus KEYTRUDA® (pembrolizumab) at ESMO 2026 Presidential Symposium — https://www.merck.com/news/merck-and-moderna-will-present-results-from-landmark-phase-3-interpath-001-trial-for-intismeran-autogene-plus-keytruda-pembrolizumab-at-esmo-2026-presidential-symposium/
- [2] Melanoma Institute Australia: Personalised therapeutic cancer vaccine cuts risk of melanoma recurrence, opening door to new era of cancer treatment — https://melanoma.org.au/news/personalised-cancer-vaccine-cuts-risk-of-melanoma-recurrence/
- [3] The American Journal of Managed Care (AJMC): Merck, Moderna Cancer Vaccine Cuts Melanoma Recurrence Risk by 42% — https://www.ajmc.com/view/merck-moderna-cancer-vaccine-cuts-melanoma-recurrence-risk-by-42-
- [4] Targeted Oncology: Personalized mRNA Vaccine Intismeran Plus Pembro Cuts Melanoma Recurrence — https://www.targetedonc.com/view/personalized-mrna-vaccine-intismeran-autogene-pembrolizumab-cuts-melanoma-recurrence
- [5] CancerNetwork: Intismeran Plus Pembrolizumab Reduces Recurrence Risk in Resected Melanoma — https://www.cancernetwork.com/view/intismeran-plus-pembrolizumab-reduces-recurrence-risk-in-resected-melanoma
Zobacz też
- GLP-1 a NAION: drugie oko może ucierpieć szybciej
- Limity płac i czasu pracy medyków, a z obowiązku pół etatu wyłączeni geriatrzy, psychiatrzy i patomorfolodzy
- Nobel 2026 z medycyny: za pilota do neuronów napędzanego światłem
Treść ma charakter informacyjny i opiera się na doniesieniach wskazanych źródeł. Nie stanowi porady medycznej.
Fot. Spencerbdavis / Wikimedia Commons / CC BY 4.0
